img

Basykara Ersayin Bakytuly (Almaty, Kazakhstan)

Kazakh National Conservatory them. Kurmangazy

 

E. Bassykara was born on November 14, 1960. After the 8th grade in 1976 he entered the music colledge of Aktyubinsk (Aktobe), specializing in dombra-prima. After graduation in 1980 he entered Almaty State Conservatory named after Kurmangazy. In 1985, after graduating from the Conservatory, he was invited as a teacher at the department of dombra.

In 1989, E. Bassykara passed the refresher course at the Russian Academy of Music. Gnesin in the class of Professor VS Chunin. In 1990, with his active participation, the specialty “Sherter” was opened for the first time. E.Bassykara actively publishes methodological developments, such as “The work for a sherter”, “Arrangement for a sherter”, “The way of Kazangap, the traditional instrumentalist Bakyt Bassygaraev”, “School of playing on a sherter”, “School of playing on a dombra-prima”, etc.

He prepared more than sixty graduates, including laureates of international and republican competitions and festivals, honored figures of the Republic of Kazakhstan, cultural figures cultural worker

Being a competitor of the Department of Musicology, he prepared for the defense a thesis on the topic “The Kazakh folk instrument of the sherter and the ways of its development». He has a number of scientific articles on the reconstruction and restoration of the sherter instrument, including the article “The Problems of Reconstruction of Kazakh Folk Instruments and Musical Works” in the journal Eco Times in English . (Iran, Tehran, 2010)

Along with scientific research, E.Basykara performed with solo concerts as part of the Kazakh Academic State Orchestra of Folk Instruments. Kurmangazy and the folklore and ethnographic orchestra “Otrar sazy” named after N.Tlendiev.

In order to promote and popularize the sherter, he actively participates in TV programs: the Museum of Sounds, Kui keshi, Zheti Saz, Dala Duman (Kazakhstan), Nurly Tan (Rakhat), Madeni Mura (Tan) etc. For the first time CDs were recorded and released in solo performance on the Kazakh folk instrument sherter and dombra-prima (2012, 120 min.)

E.Bassykara participated in concerts dedicated to the Day of Culture and Art of Kazakhstan in Russia, Ukraine, Moldova, Turkey, Germany, the USA, Cyprus, Iran, and also with the number Orteke spoke at the residence of the President of the Republic of Akorda.

Creativity of E.Bassykara is devoted to publications in the newspapers “New Music Newspaper”, “Zhas Alash”, “Almaty Akshamy”, “Kazakhstan Mugalimi”, etc.

E.Bassykara is a laureate of the 1st Republican Young Performers Competition (1978), laureate of the Lenin Komsomol Prize of Kazakhstan (1990), “Madeniet Kairatkeri” (2004), Laureate of the International Festival “Orteke-2010”, Grand Prix winner festival “Orteke-2012”, laureate of the international competition named after M.F.Rozhkov (1st pl place, Russia, Nizhny Novgorod, 2013).

Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясының профессоры Басықара Ерсайын Бақытұлының  өмірбаяны мен шығармашылық жолы

Е. Басықара 1960 жылы 14 қарашада туған. 8 сыныптан кейін 1976 жылы Ақтөбе музыка училищесіне  домбыра-прима мамандығына түсіп, оны 1980 жылы бітіріп шығады. Сол жылы Құрманғазы атындағы Алматы мемлекеттік консерваториясына түсіп, 1985 жылы бітірген. Жас маман ретінде консерваторияның домбыра кафедрасында қалдырылып, осы уақытқа дейін ұстаздық қызметін атқарып келеді.

1989 жылы Мәскеудің Гнесиндер атындағы Ресей музыка академиясында мамандық жетілдіру курсында профессор В.С.Чуниннің класында дәріс алды.

1990 жылдан бастап өз класында шертер аспабын мамандық ретінде оқытқан алғашқы дәріскер ұстаз. Шертер аспабы бойынша консерватория мен музыка колледждеріне арналған алғашқы бағдарламалар мен «Шертерге арналған шығармалар», «Шертерге лайықталған күйлер мен шығармалар», «Қазанғаптың ізімен. Күйші Бақыт Басығараев», «Шертер үйрену мектебі» және «Домбыра-прима үйрену мектебі» атты ғылыми-әдістемелік жинақтардың авторы.

 Оның класынан алпыстан аса түлек дәріс алып, он бестен аса шәкірті республикалық конкурстардың лауреаттары, екеуі «ҚР еңбек сіңірген қайраткері», бесеуі «Мәдениет қайраткері» атанды.

Ұстаздық, концерттік және қоғамдық жұмыстармен қатар, Е. Басықара ғылыми-зерттеу жұмыстарымен де айналысады. Ол консерваторияның музыка теориясы кафедрасының ізденушісі ретінде «Қазақтың халық аспабы шертер және оның даму жолдары» атты тақырыпта диссертациялық зерттеу жұмысын дайындаған. Көптеген республикалық және халықаралық ғылыми конференцияларға қатысып, баяндамалар жасап, мақалалары Қазақстан мен Ресейде қазақ, орыс тілдерінде жарияланса, «Қазақтың фольклорлық аспаптары мен олардың музыкалық шығармаларын қалыпқа келтіру проблемалары» мақаласы Иранда ағылшын тілінде жарық көрді («On the problem of reconstruction of the kazakh folklore instruments & musical pieces»,  «Eco times» журналы, Тегеран, 2010 ж.).

Е.Басықара жеке орындаушы ретінде Құрманғазы атындағы академиялық оркестрі және «Отырар сазы» оркестрінің сүйемелдеуінде көптеген концерттер мен мәдени шараларға қатысты. Сонымен қатар, «Мұрагер» ансамблінің құрамында Ресей, Украина, Молдова, Өзбекстан, Түркия, Германия, АҚШ, Кипр, Қытай, Иран елдерінде өткен Қазақстанның мәдениеті мен өнері күндеріне және музыкалық фестивальдерге қатысқан. Сол сияқты, 2007 жылы ҚР Президентінің резиденциясы Ақордада концертке қатысып, ортеке дәстүрін көрсетіп шықты.

Шертер аспабының бірден-бір маманы, орындаушысы ретінде Е.Басықара осы аспапты насихаттау мақсатында телеарналардағы көптеген хабарларға қатысты: «Дыбыстар мұражайы», «Күй шежіре», «Жеті саз», «Дала думан»  (Қазақстан), «Нұрлы таң» (Рахат), «Мәдени мұра» (Таң), т.б.

Ол сонымен қатар, өз орындауында Қазақстанда алғашқы рет шертер мен домбыра-прима аспаптарына арнап 2 СД шығарды (2012, 120 мин.).

Е.Б.Басықараның шығармашылығы туралы «Новая музыкальная газета», «Жас Алаш», «Алматы ақшамы», «Қазақстан мұғалімі» т.б. газет беттерінде мақалалар жарияланған.

Е. Басықара – I Республикалық жас орындаушылар байқауының (1978), «Мұрагер» ансамблінің құрамында Қазақстан Жастар сыйлығының (1990), «Мәдениет қайраткері» (2004), «Ортеке–2010», «Ортеке–2012» (Гран-При)  халықаралық фестивальдерінің лауреаты, М.Ф.Рожков атындағы халықаралық конкурстың лауреаты (І орын, Ресей, Нижний Новгород, 2013).

 

Биография и творческий путь профессора Казахской национальной консерватории  им. Курмангазы Басыкара Ерсайын Бакытулы

Е. Басықара родился 14 ноября 1960 года. После 8 класса в 1976 году поступил в музыкальное училище г. Актюбинска (Актобе), по специальности домбра-прима. После окончания училища в 1980 году поступил в Алматинскую гос. консерваторию им. Курмангазы. В 1985 году по окончании консерватории, был приглашен в качестве преподавателя на кафедру домбры.

В 1989 году Е.Басыкара прошел курс повышения квалификации в Российской академии музыки им. Гнесиных в классе профессора В. С. Чунина. В 1990 году при его активном участии впервые была открыта специальность «шертер». Е.Басыкара активно издает методические разработки, такие как «Шертерге арналған шығармалар», «Шертерге лайықталған күйлер мен шығармалар», «Қазанғаптың ізімен. Күйші Бақыт Басығараев», «Шертер үйрену мектебі», «Домбыра-прима үйрену мектебі» и т.д.

Он подготовил более шестидесяти выпускников, в числе которых лауреаты международных и республиканских конкурсов и фестивалей, заслуженные деятели РК, деятели культуры (Мәдениет қайраткері).

Будучи соискателем кафедры музыковедения он подготовил к защите диссертационное исследование на тему «Қазақтың халық аспабы шертер және оның даму жолдары». Имеет ряд научных статей по реконструкции и восстановлению инструмента шертер, из них статья «Проблемы реконструкции казахских фольклорных инструментов и музыкальных произведении» («On the problem of reconstruction of the kazakh folklore instruments & musical pieces») в журнале  «Eco times» на английском  языке. (Иран, Тегеран, 2010 год)

На ряду с научно-исследовательской деятельностью Е. Басыкара выступал с сольными концертами в составе Казахского академического государственного оркестра народных инструментов им. Курмангазы и фольклорно-этнографического оркестра «Отрар сазы» им. Н.Тлендиева.

В целях пропаганды и популяризации шертера принимает активное участие в телепередачах: «Музей звуков», «Күй шежіре», «Жеті саз», «Дала думан» (Қазақстан), «Нұрлы таң» (Рахат), «Мәдени мұра» (Таң) и т.д. Впервые записаны и выпущены CD в сольном исполнении на казахском фольклорном инструменте шертер и домбра-прима (2012, 120 мин.)

Е. Басыкара участвовал в концертах посвященных Дню культуры и искусства Казахстана в России, Украине, Молдове, Турции, Германии, США, Кипре, Иране, а также c номером Ортеке выступал в резиденции Президента РК Акорде.

Творчеству Е.Басыкара посвящены публикации в газетах «Новая музыкальная газета», «Жас Алаш», «Алматы ақшамы», «Қазақстан мұғалімі»  и т.д.

Е.Басыкара – лауреат І Республиканского конкурса молодых исполнителей (1978), лауреат премии Ленинского Комсомола Казахстана (1990), Почетный знак «Мәдениет қайраткері» («Деятель культуры» 2004), лауреат международного фестиваля «Ортеке-2010», обладатель Гран-При фестиваля «Ортеке-2012», лауреат международного конкурса имени М.Ф.Рожкова (І место, Россия, Нижний Новгород, 2013).